صفحه اصلي
مهندسی معدن
آزمون های آزمايشی
دوره های خانه معدن
همکاری با نهاد ها
پروژه های معدنی
اخبار
کتابخانه معدن
نمایندگی ها
درباره ما
   چاه پیمایی

اولین مطالعات چاه نگاری منسوب به مارسل و کنواد شلومبوژه است که برای اولین بار در محلی بنام «شل برن» فرانسه، مقاومت ویژه طبقات را اندازه گیری و تحت عنوان «مغزه گیری الکتریکی» ارائه دادند، به دنبال آن، پیشرفت های علمی و تکنیکی باعث شد ثبت پارامترهای مختلف با دستگاه هایی که هر روز پیشرفته تر می شد امکان پذیر شود، استفاده کنندگان عمده این تکنیک های ژئوفیزیکی، مهندسین نفت هستند که از این اطلاعات برای بدست آوردن تخلخل و درجه اشباع نفت... سود می برند.

اکتشاف منابع آبی وتعیین سطح ایستابی آن مستلزم اجرای عملیات ژئوفیزیکی مقاومت ویژه در یک منطقه می باشد. در این روش با توجه به مقادیر مقاومت ویژه حاصل، می توانیم لایه های زمین را از لحاظ مقاومت ویژه تفکیک نماییم و به کمک لاگ های زمین شناسی، اطلاعات ژئوتکنیک و استفاده از روابط تجربی می توانیم عمق سطح ایستابی، چگالی وتخلخل را مشخص نماییم. با توجه به اینکه در همه مناطق نمی توان نمونه مغزه مناسب بدست آورد و استفاده از روابط تجربی اغلب دارای خطا است استفاده از روش چاه پیمایی در اینگونه مناطق مفید می باشد

اطلاعات یک مخزن نفتی یا گازی از شیوه های مختلفی به دست می آید. یکی از این شیوه ها نمونه گیری یا مغزه گیری از سنگ مخزن است. نمونه گیری از یک سازند ابتدا از برون زد (out crops) آن سازند (قسمتی از سازند که در سطح زمین قابل رویت است و از زیر زمین بیرون آمده است) آغاز می شود، اما در زیر سطح زمین یعنی در چاه های نفت، نمونه گیری با گرفتن مغزه (Coring) (دستگاهی را به درون چاه می فرستند و یک مغزه استوانه ای شکل از آن سازند مورد نظر کنده و به سطح می آورند) و یا با استفاده از کنده های حاصل از حفاری (Cutting) انجام می شود.


خانه مهندسی معدن

خانه مهندسی معدن

 

 

 

اهمیت گرفتن لاگ از این جهت قابل توجه است که می تواند اطلاعات حاصل از نمونه گیری و مغزه گیری را تکمیل کند. لاگ یک فناوری مهم بررسی تکمیلی برای تکمیل اطلاعات حاصل از چاه محسوب می شود که بدون آن هرگز مطالعاتی که تحت عنوان مطالعات جامع مخزنی برای شبیه سازی مخزن انجام می گیرد نمی تواند ضریب اطمینان قابل قبولی داشته باشد.

 

مسائل و مشکلاتی در این زمینه وجود دارد که انجام عملیات چاه نگاری را گریزناپذیر می کند:

  1. بدست آوردن اطلاعات مشکل از طریق مغزه گیری مشکل تر و بسیار پرهزینه تر است.
  2. کافی نبودن حجم مغزه برای انجام آزمایش های مختلف روی آن.
  3.  مطالعه کمی به وسیله کامپیوتر آن گونه که روی دادهای چاه نگاری میسر است، به ۲ دلیل از طریق مغزه گیری امکانپذیر نیست.

 

نیاز صنعت نفت برای مشخص کردن مخازن هیدروکربن دار:

روش های زمین شناسی سطحی برای تعیین ساختارهایی که احتمال وجود سیال در آن باشد کمک مینماید ولی قادر به پیش بینی وجود هیدروکربن در آن نیست. در حال حاضر برای تعیین دقیق وجود

هیدروکربندر طبقات،راه حل دیگری به غیر از حفاری وجود ندارد. ارزیابی سازندهای زیرزمینی است. این متدها را میتوان به۴ دسته زیر تقسیم کرد:


1- نمودارهای عملیات حفاری که عبارتند از : a. نمودارهای گل نگاری b. اندازه گیری در حین حفاری


2-برسی مغزه

 

۳-نمودارهای چاه پیمایی که عبارتند از:a. نمودارهای الکتریکی. b نمودارهای صوتی .c نمودارهای رادیواکتیو .d  نمودارهای الکترومغناطیس

- ۴آزمایشهای تولیدی

خانه مهندسی معدن 

 

 

خانه مهندسی معدن

خانه مهندسی معدنخانه مهندسی معدن

 

 

واضح است که انجام تمام روشهای فوق در بک چاه ضرورتی ندارد. اهداف اولیه ارزیابی مخازن عبارت اند از:

  1. تعیین مخازن
  2. تخمین میزان کل ئیدروکربن در مخزن
  3. تخمین میزان ئیدروکربن قابل برداشت

در ضمن،کسب هر گونه اطلاعات اضافی معمولا به عنوان اطلاعات تکمیلی مورد توجه قرار میگیرد.مقدار کل نفت موجود در مخزن را میتوان از رابطه زیر بر اساس بشکه محاسبه کرد:

N=7758φ.h .a(1-sw)

 

که در آن:

= N نفت اولیه موجود در مخزن بر حسب بشکه
= φ
تخلخل موثر بر حسب درصد
= Sw
اشباع آب اولیه بر حسب درصد
= h
ضخامت مفید فاصله تولید نفت بر حسب فوت
= A
وسعت مخزن بر حسب ایکر
برای به دست آوردن ذخیره واقعی نفت در مخازن بر اساس بشکه،عدد مزبور بر ضریب حجمی نفت سازند(Bo) که اندازه آن قدری از واحد بیشتر است تقسیم میگردد و به این ترتیب تغییراتی که علت انقباض نفت در هنگام خروج از چاه بوجود می آید بخصوص در مواردی که با گاز همراه باشد تصحیح گردد.

 

و در نهایت معرفی چند نرم افزار مهم و کاربردی در چاه پیمایی (Well Loggin )

 

Strater v4.7.1742, SCAL, VFPi, PVTi, Schedule, Geolog, Log Plot, RockWorks, WinProp, Pansystem, Well test 200, Saphir, PipeSim, OLGA

,…

 

خانه مهندسی معدن ایران

" گامی بسوی اشتغال در صنعت معدن کشور"